Blog

Autor: Ania Kicka

Data dodania: 20 lipca, 2021

Bardzo szwedzkie słowa #7

Hejsan! Wracam do Was dziś z kolejnymi szwedzkimi słówkami, których nie przetłumaczymy jednym słowem na polski. Poznamy pięć słów z różnych dziedzin, którymi na pewno zadziwicie Waszych szwedzkich znajomych. Zaczynamy!

1. Köttrymd

Köttrymd oznacza dosłownie “mięsna przestrzeń”. Pewnie Was nie zaskoczę pisząc, że nie chodzi tu o dział mięsny w sklepie czy rzeźnię. Mała podpowiedź: chodzi o przeciwieństwo cyberrymden. Już wiecie? Chodzi o coś, co nie jest przestrzenią internetową, tylko przestrzenią rzeczywistą, prawdziwym światem, „realem”.

Det är dags att lämna mobilen. Köttrymden kallar – jag är hungrig. – Czas zostawić komórkę. Real wzywa – jestem głodna.

2. Barnasinne

Słowo barn (dziecko) pewnie wszyscy znacie, sinne jest już mniej oczywiste. Oznacza zmysł, umysł, serce. Barnasinne można przetłumaczyć na kilka sposobów, w zależności od kontekstu – niewinność, wewnętrzne dziecko, dziecięce serce. Spójrzmy na przykłady:

Jag är i kontakt med mitt barnasinne. – Mam kontakt z moim wewnętrznym dzieckiem.

Vi har vårt barnasinne kvar. Har ni ert barnasinne kvar? – Mamy wciąż w sobie dziecięcą beztroskę. A wy macie wciąż tę dziecięcą beztroskę?

Nie mylić z barnslig – dziecinny, infantylny.

3. Snålringa

Snålringa jest obecnie moim ulubionym słówkiem. Cóż może oznaczać połączenie słów „skąpy, chciwy” i „dzwonić”? Dzwonić za darmo? Dzwonić rzadko? Otóż nie! Snålringa oznacza ”puścić sygnał” , czyli zadzwonić do kogoś i rozłączyć się, zanim ten ktoś zdąży odebrać. Czyli zanim zacznie nam naliczać opłaty.

– Tjena Elias, jag såg att du snålringde. – Hej, Elias, widziałam, że puściłeś strzałkę.

– Ja, dåligt med pengar, förstår du. – Kiepsko z kasą, rozumiesz.

4. Bildrulle

Bildrulle (bil + drulle), to dosłownie ciołek/gamoń samochodowy, a konkretnie – pirat drogowy. Ktoś, kto jedzie nieostrożnie i naraża siebie i innych na niebezpieczeństwo.

Han är en riktig bildrulle på vägarna och förr eller senare kommer det att hända något. – On jest prawdziwym piratem drogowym (na drodze), prędzej czy później coś się wydarzy.

Pamiętajcie koniecznie o użyciu rodzajnika en!

A teraz zwrot akcji… bildrulle (bild + rulle) oznacza też rolkę filmową! Dziś jest to słowo dość przestarzałe, raczej powiemy kamerarulle. Piszę Wam o tym, żebyście uważali z wymową – bo zależnie od tego, w którym miejscu to słowo rozdzielicie (bildrulle czy bildrulle) zupełnie zmieni się znaczenie.

5. Pålägg

Na koniec słowo, które przetłumaczymy na polski bardzo opisowo. Pålägg jest wszystkim tym, co możemy lägga en macka – serem, pastą, szynką, pasztetem, pomidorem, co tylko dusza zapragnie. Definicja słowa smörgås na szwedzkiej Wikpedii głosi, że ”En smörgås eller vardagligt macka är en eller flera bitar bröd, med ett eller flera pålägg.”, czyli „Kanapka, potocznie macka, to jeden lub kilka kawałków chleba z jedną albo kilkoma pålägg”. Jeżeli zastanawiacie się, czy to słowo jest w ogóle użyteczne, to śpieszę z odpowiedzią – TAK. Jednym z licznych przykładów jego użyteczności jest katalog online marketu ICA. Pod hasłem pålägg znajdziecie tu sery, wędliny, również w wersji wegetariańskiej czy wegańskiej.

Liczę na Was w jutrzejszym quizie!:)) Vi ses!

Tekst: Anna Hamanowicz

Pozostałe posty

Halo Szwecja! #117

Jakie nowe słowo na urlop zadomowiło się w języku szwedzkim na dobre? Gdzie w tym roku odbywała się w Szwecji międzynarodowa konferencja dotycząca zombi? I jaką nową wystawę proponuje Historiska Museet? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia […]

Czytaj więcej

Quiz #118 Ogarniamy przygotowanie pytt i panny!

Wasze wczorajsze reakcje na fb i instagramie dowodzą, że z pytt i panną trafiliśmy w 10! Przepis już znacie, teraz czas na powtórkę słownictwa! Zapraszamy na kulinarny quiz!

Czytaj więcej

Gotuj z Humlą #4 Laga pytt i panna!

Na fanpage’u Humli ponownie zagościł sprzęt kuchenny, co może oznaczać dla bloga tylko jedno – powrót naszej serii o gotowaniu (i powtarzaniu trybu rozkazującego)! Dziś zajmiemy się ikonicznym szwedzkim daniem, którego nazwa często na początku nauki języka wywołuje uśmiech – pytt i panna (lub pyttipanna).Tę prostą w przygotowaniu potrawkę z patelni zwykle przyrządza się z […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #116

Czy migrena wśród szwedzkiej młodzieży jest częsta? Gdzie odbywa się jeden z najmniejszych festiwali filmowych w Szwecji? Jakiego mniejszościowego języka nie słychać w edukacji w szwedzkich szkołach? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście […]

Czytaj więcej

Quiz #117 Ogarniamy bardzo szwedzkie słówka#7!

Na instagramie zastanawialiśmy się wczoraj nad tym czym jest pålägg, a w najnowszym wpisie o bardzo szwedzkich słówkach znajdziecie też pozostałe perełki, które wybrała dla Was nasza lektorka Anna Hamanowicz. Wiecie, co to barnasinne i bildrulle? Macie ochotę sprawdzić się w naszym quizie? No to zaczynamy!

Czytaj więcej

Bardzo szwedzkie słowa #7

Hejsan! Wracam do Was dziś z kolejnymi szwedzkimi słówkami, których nie przetłumaczymy jednym słowem na polski. Poznamy pięć słów z różnych dziedzin, którymi na pewno zadziwicie Waszych szwedzkich znajomych. Zaczynamy! 1. Köttrymd Köttrymd oznacza dosłownie “mięsna przestrzeń”. Pewnie Was nie zaskoczę pisząc, że nie chodzi tu o dział mięsny w sklepie czy rzeźnię. Mała podpowiedź: […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #115

Kto został nowym szwedzkim mistrzem szachów? Czy nowy film z Alicią Vikander zgarnie nagrodę w Cannes? I jak Szwecja przygotowuje się na wypadek powodzi? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #116 Ogarniamy synonimy! #7

Z czym kojarzy Wam się słówko förtära? A försprång? Czy czy försprång może być motbjudande? Dziś trenujemy te trudniejsze synonimy do łatwiejszych słówek! Zrób quiz i potrenuj z nami!

Czytaj więcej

Jak to powiedzieć inaczej? #7

Hejsan! To już nasze siódme spotkanie z synonimami w języku szwedzkim, skierowane głównie do średniozaawansowanych. Ale, oczywiście, wszyscy są tu mile widziani😊) Czeka na nas dziś siedem różnych słów i ich najlepsze zamienniki. Gotowi na wzbogacenie Waszego słownictwa i trening dla szarych komórek? Zaczynamy! 1. Här finns inget att FÖRTÄRA. – Nie ma tu niczego […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #114

Jak wygląda nowy rząd w Szwecji? Jak tworzyć sztukę dla ptaków, owadów i insektów? I kto dba o bezpieczne sceny sesu na szwedzkich planach filmowych? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym […]

Czytaj więcej

Quiz #115 Ogarniamy ten rzeczownik!

Jak już pewnie zauważyliście z okazji premiery naszego gramatycznego kursu online Ogarnij ten rzeczownik! w tym tygodniu wyjątkowo mocno skupiamy się na rzeczowniku właśnie. I to on jest bohaterem quizu, który przygotowała dla Was nasza lektorka Ania. To jak, macie ochotę zmierzyć się z formami nieokreślonymi i określonymi, liczbą pojedynczą i mnoga, a może nawet […]

Czytaj więcej

Ogarniamy wyrażenia z till …s!

Jednymi z pierwszych rzeczy, jakie zauważymy rozpoczynając naukę szwedzkiego, są rodzajniki i brak przypadków gramatycznych. W języku polskim jesteśmy przyzwyczajeni do celownika, dopełniacza i innych umilaczy życia, i nagle zderzamy się w językiem, w którym w zasadzie istnieje mianownik i pewnego rodzaju dopełniacz. Chodzi o dzierżawczą końcówkę -s, np. Annas hus (dom Anny). Szwedzki może […]

Czytaj więcej