Blog

Autor: Ania Kicka

Data dodania: 18 kwietnia, 2019

WIELKANOC W SZWECJI – PÅSK I SVERIGE

Już niedługo spotkamy się z najbliższymi przy wielkanocnym stole, aby uczcić wielowiekową tradycję, jedną z najważniejszych w polskiej kulturze. Będziemy malować jajka, piec mazurka, a dzieci będą wyczekiwać przyjścia zająca. A jak Wielkanoc spędzają Szwedzi? Czy też malują jajka? Też czekają na zająca? Czy może wolą nie czekać pasywnie na prezenty, tylko sami się o nie dopominają, niemal jak podczas Halloween… tego wszystkiego dowiecie się z poniższego tekstu.

Laiccy Szwedzi nie podchodzą do Wielkanocy tak religijnie jak wielu Polaków, traktują to święto głównie jako okazję do zebrania się w rodzinnym gronie, dobrego jedzenia i odpoczynku. Nie znaczy to jednak, że nie pielęgnują swoich tradycji. Nie znajdziemy może u nich śmigusa-dyngusa, ale pewne szwedzkie tradycje mogą Was zaskoczyć. Zaczynamy!

PÅSKÄGG – MALOWANE JAJKA

W Szwecji, tak jak i w Polsce, mamy tradycję malowania pisanek (påskägg). To, czym Szwedzi mogą się pochwalić, to własnoręcznie wykonane Kinder niespodzianki – kartonowe jajka, pomalowane lub przyozdobione bibułą, wypełnia się słodyczami albo innymi drobnymi upominkami. Jajka te mogą być dekoracją, deserem lub małym prezentem. Niektórym jednak i tego będzie mało, dlatego w wielki czwartek możemy natknąć się na…

PÅSKKÄRINGAR – WIELKANOCNE CZAROWNICE

Dzieci przebrane za czarownice i czarowników chodzą od domu do domu, z nadzieją na dostanie choć odrobiny słodyczy… Halloween? Otóż nie, to Wielkanoc po szwedzku! Jedną z najbardziej oryginalnych wielkanocnych tradycji w Szwecji jest przebieranie dziewczynek w kolorowe påskkäringar, a chłopców w rumianych påskgubbar. W domach nie może zabraknąć påskgodis – słodyczy wielkanocnych. W innym przypadku, młodzi czarownicy mogą nam sprawić psikusa : ). A tak na poważnie, to niemiecka tradycja zająca (påskhare) nie odniosła zbyt dużego sukcesu w Szwecji, choć jest spotykana w niektórych domostwach. Większość szwedzkich dzieci nie czeka na zająca, tylko bierze sprawy w swoje ręce.

PÅSKBRASA

Wiosną zaczynamy sezon grillowania, więc nikogo nie dziwi zapach dymu. A już na pewno nie w Szwecji, gdzie Valborgsmässoafton, czyli Noc Walpurgi, jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych tradycji. Czy wiedzieliście jednak, że Szwedzi rozpalają też ognisko wieczorem w wielką sobotę, a nawet rywalizują o to, kto zbudował największe ognisko? Ta tradycja jest coraz rzadziej spotykana, ale pozostaje przedmiotem dyskusji w sieci, i bohaterem wielu filmików na youtubie. Oryginalnie budowano ogniska w wielki czwartek, skärtorsdagen, żeby przegonić czarownice – påskkarringar – i złe duchy.

PÅSKKRIS

W ostatnią niedzielę chrześcijanie obchodzili niedzielę palmową, podczas której w kościołach można było zobaczyć przepiękne, zdobione, kolorowe palmy, robione czy to z prawdziwych roślin, czy to np. z bibuły. W Szwecji mamy tradycję påskkris – ozdabiania kolorowymi piórkami brzozowych gałązek. Są one symbolem nadejścia wiosny.

PÅSKMAT

Czym byłyby święta bez suto zastawionego stołu? Szwedzi podczas Wielkanocy stawiają głównie na dania rybne – klasycznego śledzia (sill, albo böckling – pikling), łososia (lax), ale też jagnięcinę (lammkött), oraz osławioną pokusę Janssona (Janssons frestelse). Jest to zapiekanka z ziemniaków, szprotek lub anchois oraz cebuli, przyprawiana białym pieprzem i gęstą śmietaną. Obowiązkowym napojem jest påskmust (w Boże Narodzenie nazywane julmust, i opatrzone etykietką z Mikołajem), szwedzki napój świąteczny, w smaku będący połączeniem coca coli i kwasu chlebowego. Nie może też zabraknąć deseru w postaci kolorowego, przyozdobionego tortu (påsktårta) – najlepiej z marcepanem. Mums! Pycha!

Życzymy Wam wszystkiego dobrego w te święta, niezależnie od tego gdzie, i jak je spędzicie! : )

Glad påsk!

Autor: Anna Hamanowicz

Pozostałe posty

Quiz #80 Prawa kobiet w Szwecji.

Macie ochotę sprawdzić, ile wiecie o prawach kobiet w Szwecji? Zapraszamy na nasz cotygodniowy quiz!

Czytaj więcej

Prawa kobiet w Szwecji

Prawa człowieka są czymś, co w naszej rzeczywistości bierzemy niemal za pewnik. Jednak droga do tych praw była kręta i wyboista, nie obyło się bez głośnych protestów i kontrowersji, zwłaszcza jeśli chodzi o prawa kobiet. Aby oderwać się na chwilę myślami od sytuacji w Polsce, a także nieco poszerzyć nasze horyzonty, dziś wyjątkowo zapraszam Was […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #79

Czy w tym roku będzie można w Szwecji świętować Halloween? Gdzie znajdziemy najpiękniejsze kalendarze adwentowe? Jak serial “Bron” wpłynął na mieszkańców regionu Öresund? I jak parlament europejski reguluje nazewnictwo produktów wegetariańskich? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia […]

Czytaj więcej

Quiz #79 Ogarniamy słownictwo związane z podróżami!

Zaczynamy naszą wirtualną podróż po szwedzku! Macie ochotę powtórzyć z nami trochę słownictwa? Zapraszamy na podróżniczy quiz!

Czytaj więcej

Svenska till vardags! – podróżujemy po Szwecji

Hejsan! W tym tygodniu nauczyliście się z nami nazw środków transportu. Zastanawiam się, czy umielibyście nazwać miejsca związane z transportem, takie jak stacja, przystanek, czy peron. Jeśli się wahacie, to ten odcinek Svenska till vardags jest specjalnie dla Was! A jeżeli nie znacie mojego wpisu o går, åker i kör, to również polecam lekturę : […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #78

Dlaczego Szwedzi słyszą coraz gorzej? I co tak bardzo przyciąga ich do klocków Lego? Oraz dlaczego coraz więcej szwedzkich szkół zmienia profil na angielskojęzyczny?Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem informacji […]

Czytaj więcej

Quiz #78 Ogarniamy bardzo szwedzkie słówka #3!

Za Wami kolejna porcja bardzo szwedzkich słówek. Jeśli macie ochotę przetrenować je w konkretnych użyciach, to wpadajcie na nasz cotygodniowy quiz.

Czytaj więcej

Bardzo szwedzkie słowa #3

Po długiej przerwie wracam do Was z trzecim odcinkiem bardzo szwedzkich słówek! Gotowi na chwilę przerwy od gramatyki i nowe, ciekawe słówka, którymi zaskoczycie Szwedów? Zaczynamy! 1. Tidsoptimist Spójrzmy. Tid zapewne znacie i wiecie, że oznacza czas, optimist natomiast rozumie się samo przez się. Kim zatem jest ten optymista czasowy? Ano notoryczny spóźnialski! Z tym […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #77

Czy kobiety często polują w Szwecji? Czy Nagrody Nobla już wcześniej dotykały skandale? I co może pomóc w leczeniu dysleksji? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem informacji mogli też poćwiczyć […]

Czytaj więcej

Quiz #77 Ogarniamy, jak to powiedzieć inaczej!

Jak podobały się Wam słówka w naszym najnowszym wpisie o synonimach? Macie ochotę je przećwiczyć? Zapraszamy na quiz, w którym sprawdzicie, jak to powiedzieć inaczej!

Czytaj więcej

Jak to powiedzieć inaczej? #4

Hejsan! Jesień już na poważnie do nas przyszła i ciężko się do czegokolwiek zmotywować. Ale może w przerwie między jedną fiką, a drugą, znajdziecie chwilę na Wasz ulubiony język? 😊 Dzisiaj wracamy do synonimów w nieco luźniejszym wpisie z krótszymi zdaniami. Tak, żeby nas nie przeciążyć w te chłodne, deszczowe dni. Zaczynamy! 1. Han har […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #76

Ile cynamonowych bułeczek zjadają co roku Szwedzi? Jak przemowa Grety Thunberg wpłynęła na sztukę? I o jakim przestępstwie możecie się dowiedzieć z premierowego odcinka nowego sezonu Veckans Brott? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak […]

Czytaj więcej