Blog

Autor: Ania Kicka

Data dodania: 30 września, 2020

Ogarniamy perfekt particip! #1

W tym tygodniu zajmujemy się odmianą pierwszej, najprostszej i, co pocieszające – najliczniejszej grupy czasowników. Jak już zapewne wiecie z humlowego fan page’a, są to czasowniki, które w czasie teraźniejszym mają końcówkę –ar: jobbar, pratar, studerar, czasowniki, których uczymy się na samym początku. Wiecie już jak odmienić te czasowniki we wszystkich czasach w szwedzkim. Być może jednak nie wiecie, że znając odmianę w czasie perfekt (czyli har + supinum), w mig możecie nauczyć się szwedzkiego imiesłowu! Zainteresowani? Zapraszam Was na krótką, prostą i przyjemną lekcje perfekt particip w języku szwedzkim!

Perfekt Particip, czyli imiesłów czasu przeszłego, ma trzy formy, tak samo, jak przymiotnik. Ma formę dla rodzaju en i ett w liczbie pojedynczej, wspólną dla obu w liczbie mnogiej, oraz formę określoną, która wygląda tak samo, jak liczba mnoga. Działa na dokładnie tych samych zasadach, co przymiotnik. Aby odmienić perfekt particip, potrzebujemy formy supinum – tej z końcówką –at. Na przykład: czasownik lagar ma formę supinum lagat. Będzie to równocześnie nasz imiesłów rodzaju ett. Spójrzcie:

Bordet är lagat. – Stół jest naprawiony.

ALE!

Maten är lagad. – Jedzenie jest przygotowane.

Skorna är lagade. – Buty są naprawione.

Mamy więc końcówki –ad, –at, –ade kolejno do liczby pojedynczej dla en, ett i mnogiej dla obu rodzajów. –ade będzie również końcówką formy określonej, która występuje między innymi po zaimkach dzierżawczych (min, ditt, hennes, etc.), czy zaimkach wskazujących (den, det, de). Czyli: den lagade skon.

Odmieńmy przez perfekt particip kilka innych czasowników z grupy I:

tvätta: tvättad – tvättat – tvättade

lyssna: lyssnad – lyssnat – lyssnade

städa:   städad – städat – städade

prata: pratad – pratat – pratade

diska: diskad – diskat – diskade

studera: studerad – studerat – studerade

plugga: pluggad – pluggat – pluggade

arbeta: arbetad – arbetat – arbetade

jobba: jobbad – jobbat – jobbade

Tutaj mamy kilka przykładów zastosowań perfekt particip w zdaniach:

Ta inte det där glaset! Det är inte diskat. – Nie bierz tej szklanki! Jest nieumyta.

Kläderna är tvättade. – Ubrania są wyprane.

Stolen är målad. – Stołek jest pomalowany.

Har du sett den reparerade bilen? Den ser ny ut! – Widziałeś ten zreparowany samochód? Wygląda jak nowy!

Ola och Annika blev presenterade för varandra av en gemensam bekant. – Ola i Annika zostali sobie przedstawieni przez wspólnego znajomego.

Min katt gillar inte att bli badad.- Mój kot nie lubi być kąpany.

Jak widzicie, formy perfekt particip często używamy też z czasownikiem bli i tworzymy z tego formę bierną – ale o tym powiem Wam bardziej szczegółowo innym razem.

Jutro widzimy się w quizie, a za jakiś czas poznamy perfekt particip z drugiej grupy czasowników! Tymczasem!

Tekst: Anna Hamanowicz

Pozostałe posty

Halo Szwecja! #158

Jakich zawodów potrzeba w Szwecji więcej? Czy reklamy na platformach streamingowych mają szansę przetrwać? Jakie badania nad spektrum autyzmu prowadzone są w Karolinska Institutet? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #159 Ogarnij idiomy z Humlą! #1

Nigdy w życiu! To puste słowa! Białe kłamstwo, ściany mają uszy – wiesz, jak te idiomy brzmią po szwedzku? Masz ochotę sprawdzić się w naszym quizie? Zaczynamy!

Czytaj więcej

Ogarnij idiomy z Humlą! #1

Hej! Dostałam od kogoś z Was komentarz z prośbą o wpis na temat idiomów. Zanim osoby początkujące wyłączą bloga, ważna sprawa – idiomy są bardzo ważną częścią nauki języka na wyższym poziomie, świadczą o naszej płynności językowej i obeznaniu w kulturze. Ale nie oznacza to, że zaczynając naukę szwedzkiego powinniśmy idiomów unikać! Zwłaszcza, gdy macie […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #157

Czy Szwecja wstąpi do NATO? Jak możesz zaoszczędzić na śniadaniu? Czy przeskakiwanie między językami u nowo przybyłych do Szwecji dzieci to zaleta, czy wada? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #158 Ogarniamy słówka z piosenki ABBY Waterloo!

Waterloo – jag är besegrad, nu ger jag mig….! Czy z ABBĄ warto się uczyć nowych słówek? Oczywiście, że tak! Dziś mała powtórka ze słownictwa z Waterloo właśnie. Zaczynamy!

Czytaj więcej

Śpiewaj z Humlą! #4 – Waterloo

Hejsan! Witam gorąco wszystkich fanów śpiewania szwedzkich hitów pod prysznicem! Tak się składa, że jesteśmy w trakcie eurowizyjnego tygodnia, co jest idealnym pretekstem do wspomnienia pierwszej wygranej Szwecji. Chodzi oczywiście o zespół ABBA i ich kultowe Waterloo z 1974. I pewnie pomyślicie – chwila, przecież z tej piosenki nie nauczymy się szwedzkiego. Wręcz przeciwnie! ABBA […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #156

Kto będzie w tym roku reprezentował Szwecję na Eurowizji? Muzykę którego szwedzkiego zespołu wykorzysta opera w Malmö? I jak w łatwy sposób wyliczyć wpływ wakacyjnego wyjazdu na klimat?Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście […]

Czytaj więcej

Quiz #157 Ogarniamy, jak to powiedzieć inaczej?

URSINIG, NÖDVÄNDIG, URVAL, IGEN – wiesz już, jak to powiedzieć w inny sposób? Masz ochotę się sprawdzić? Zrób w takim razie quiz i sam/a się przekonaj! A jeśli wolisz jeszcze wcześniej powtórzyć słówka, to zapraszamy na nasz kolejny wpis o synonimach.

Czytaj więcej

Jak to powiedzieć inaczej? #11

Witajcie, miłośnicy synonimów, którzy chcą wzbogacić swoje zaawansowane słownictwo! Dziś już po raz jedenasty przedstawię Wam siedem być może nowych dla Was słów, oraz pasujące do nich synonimy. Przygotujcie więc coś do notowania, zaczynamy!  1. Europaparlamentet har ÅNYO uttryckt sitt stöd för Galileoprojektet. – Parlament  Europejski ponownie wyraził swoje poparcie dla programu Galileo. Europaparlamentet har […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #155

Czy młodzież jeździ w Szwecji komunikacją miejską za darmo? Dlaczego w Szwecji zamyka się tyle bibliotek? I czy stan zdrowia psychicznego człowieka można wyczytać z krwi? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza […]

Czytaj więcej

Quiz #156 Ogarniamy falska vänner! #2

Czy przyprawiliśmy Was już o mętlik w głowie kolejną porcją fałszywych przyjaciół w szwedzkim? Macie ochotę powtórzyć, co tak naprawdę znaczy po szwedzku kind, smäll, kiss, dricks i hugga? Zapraszamy na quiz!

Czytaj więcej

Ogarniamy falska vänner #2!

Witajcie w drugiej części serii o fałszywych przyjaciołach – słówkach, które brzmią i wyglądają łudząco podobnie do wyrazów znanych nam z innych języków, ale znaczą coś kompletnie innego. Omówiliśmy poprzednio takie słówka, jak slut, fart, czy bra. Dziś przychodzę do Was z nową porcją słów wywołujących zabawne nieporozumienia. Być może uratuję Was od epickiego faux […]

Czytaj więcej