Blog

Autor: Ania Kicka

Data dodania: 20 sierpnia, 2020

Rozgrzany owsianką, czyli szwedzki slang z Alexandrem Skarsgårdem #2

Tjena! Läget? 😉 Dziś kontynuujemy naukę potocznych wyrażeń i slangu, a naszym nauczycielem będzie Alexander Skarsgård! Ciekawe, ile z tych słów kojarzyliście już wcześniej, a ile z nich znacie z innych moich wpisów o szwedzkim : ) Vi kör!

Zaczynamy od piosenek, które zapewne kojarzycie, jeśli zdarzyło się Wam kiedyś pić ze Szwedami coś wysokoprocentowego. Helan går, sjung hopp farellallan lallan lej i tego typu sympatyczne melodie, śpiewane przed wypiciem sznapsu (Aquavit), to snapsvisor. Od snaps – sznaps i visa (en visa, 2 visor) – piosenka. Helan går jest najpopularniejszą sznapsową przyśpiewką, choć nie jedyną. Snapsvisor są krótkie, proste i łatwe do nauczenia się, a śpiewa się je w całej Skandynawii. Szwedzkojęzyczni Finowie również od nich nie stronią 😊 Pozostając w biesiadnym klimacie:

Sup dig snygg! Dosłownie ”upij się na przystojnego/piękną”. Jeśli ktoś miał zły dzień i potrzebuje relaksu, możemy mu zaproponować pójście do pubu i powiedzieć właśnie sup dig snygg, żeby poprawić komuś humor. Zrobiliście tak kiedyś?

– Jag har haft en riktig dålig dag.

– Sup dig snygg!

– Miałem naprawdę zły dzień.

– Upij się na ciacho!

Kolejnym słowem związanym z piciem, ale już nie alkoholu, to zapewne znana Wam dobrze fika, którą opisywałam już wcześniej. Ska vi ta en fika? Pójdziemy na kawę?

Sockergris to urocze słowo, dosłownie znaczące świnię cukrową. Czyli kogoś, kto ma bzika na punkcie słodyczy ; ) Min pappa är en riktig sockergris. Mój tata ma bzika na punkcie słodyczy. Och du? Är du en sockergris? Pamiętajcie o rodzajniku en, bo jeśli go nie wstawicie, to tak, jakbyście nazywali kogoś DOSŁOWNIE cukrową świnią. Tak samo powiemy np. du är en ängel, czyli jesteś aniołem, ale nie dosłownie. Porównajcie to z du är programmerare bez rodzajnika. Niby taka subtelna różnica, ale zupełnie nam zmienia wydźwięk zdania 😉

Dra mig baklänges – dosłownie „pociągnij mnie do tyłu”. Jeżeli zdziwią nas czyjeś słowa, możemy wyrazić to zdziwienie słowami „Men vad?! Vad säger du?! Dra mig baklänges!”, czyli mniej więcej ”Ale że co? Co ty mówisz? Weź, przestań!”.

Het på gröten będzie znaczyło mniej więcej ”rozgrzany owsianką”, czyli natrętny, narzucający się, zbyt szybki. Jeżeli np. idziemy z kimś na randkę i ten ktoś chce zbyt dużo zbyt szybko i wprawia nas w dyskomfort, możemy powiedzieć „Han/hon var lite het på gröten”. Nasze „w gorącej wodzie kąpany”.

Dochodzimy do mojego absolutnego faworyta: Du har satt din sista potatis! Opisywałam już to wyrażenie w innym wpisie, do którego Was odsyłam, tu natomiast krótko wytłumaczę: dosłownie „posadziłeś swojego ostatniego ziemniaka!”, to ni mniej ni więcej, jak „miarka się przebrała!”. Nie wiem, jak Wy, ale ja jestem w du har satt din sista potatis zakochana.

W tym samym wpisie, do którego Was właśnie odesłałam, pojawiło się też wyrażenie ana ugglor i mossen, czyli dosłownie wyczuwać sowy na bagnie. Zajrzyjcie do wpisu o śmiesznych szwedzkich powiedzeniach, jeśli chcecie przeczytać trochę więcej na ten temat, a dla pozostałych zostawię to: coś nam śmierdzi, coś jest nie tak.

Kolejne opisane już przeze mnie super szwedzkie słowo to lagom, czyli nie za dużo, nie za mało, a w sam raz. Słowo opisuje rzeczywistość, w której Szwedzi się ponoć najlepiej odnajdują.

Ingen fara på taket – zero zagrożenia na dachu, czyli luz, nie przejmuj się, wszystko jest ok.

För allt smör i Småland – za całe masło w Småland. Szwedzki region Småland słynie z produkcji masła, a że Szwedzi masło uwielbiają, to powiedzenie jag skulle inte göra det för allt smör i Småland, jest niezwykle mocne. Nie zrobię tego nawet za wszystkie masło w Småland. Naszym odpowiednikiem byłoby „nie zrobię tego za żadne skarby” albo „nie zrobię tego za Chiny”… i tu Was zostawię, bo muszę sprawdzić etymologię tego w sumie niezwykłego powiedzenia w języku polskim.

Jutro widzimy się w quizie, mam nadzieję, że nauczyliście się czegoś nowego i że zajrzycie do moich poprzednich wpisów związanych z tematem. Jeśli ominęliście część pierwszą szwedzkiego slangu – ingen fara på taket! Podaję Wam link do szwedzkiego slangu z Alicią Vikander 😊 Tymczasem!

Tekst: Anna Hamanowicz

Pozostałe posty

Halo Szwecja! #158

Jakich zawodów potrzeba w Szwecji więcej? Czy reklamy na platformach streamingowych mają szansę przetrwać? Jakie badania nad spektrum autyzmu prowadzone są w Karolinska Institutet? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #159 Ogarnij idiomy z Humlą! #1

Nigdy w życiu! To puste słowa! Białe kłamstwo, ściany mają uszy – wiesz, jak te idiomy brzmią po szwedzku? Masz ochotę sprawdzić się w naszym quizie? Zaczynamy!

Czytaj więcej

Ogarnij idiomy z Humlą! #1

Hej! Dostałam od kogoś z Was komentarz z prośbą o wpis na temat idiomów. Zanim osoby początkujące wyłączą bloga, ważna sprawa – idiomy są bardzo ważną częścią nauki języka na wyższym poziomie, świadczą o naszej płynności językowej i obeznaniu w kulturze. Ale nie oznacza to, że zaczynając naukę szwedzkiego powinniśmy idiomów unikać! Zwłaszcza, gdy macie […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #157

Czy Szwecja wstąpi do NATO? Jak możesz zaoszczędzić na śniadaniu? Czy przeskakiwanie między językami u nowo przybyłych do Szwecji dzieci to zaleta, czy wada? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #158 Ogarniamy słówka z piosenki ABBY Waterloo!

Waterloo – jag är besegrad, nu ger jag mig….! Czy z ABBĄ warto się uczyć nowych słówek? Oczywiście, że tak! Dziś mała powtórka ze słownictwa z Waterloo właśnie. Zaczynamy!

Czytaj więcej

Śpiewaj z Humlą! #4 – Waterloo

Hejsan! Witam gorąco wszystkich fanów śpiewania szwedzkich hitów pod prysznicem! Tak się składa, że jesteśmy w trakcie eurowizyjnego tygodnia, co jest idealnym pretekstem do wspomnienia pierwszej wygranej Szwecji. Chodzi oczywiście o zespół ABBA i ich kultowe Waterloo z 1974. I pewnie pomyślicie – chwila, przecież z tej piosenki nie nauczymy się szwedzkiego. Wręcz przeciwnie! ABBA […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #156

Kto będzie w tym roku reprezentował Szwecję na Eurowizji? Muzykę którego szwedzkiego zespołu wykorzysta opera w Malmö? I jak w łatwy sposób wyliczyć wpływ wakacyjnego wyjazdu na klimat?Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście […]

Czytaj więcej

Quiz #157 Ogarniamy, jak to powiedzieć inaczej?

URSINIG, NÖDVÄNDIG, URVAL, IGEN – wiesz już, jak to powiedzieć w inny sposób? Masz ochotę się sprawdzić? Zrób w takim razie quiz i sam/a się przekonaj! A jeśli wolisz jeszcze wcześniej powtórzyć słówka, to zapraszamy na nasz kolejny wpis o synonimach.

Czytaj więcej

Jak to powiedzieć inaczej? #11

Witajcie, miłośnicy synonimów, którzy chcą wzbogacić swoje zaawansowane słownictwo! Dziś już po raz jedenasty przedstawię Wam siedem być może nowych dla Was słów, oraz pasujące do nich synonimy. Przygotujcie więc coś do notowania, zaczynamy!  1. Europaparlamentet har ÅNYO uttryckt sitt stöd för Galileoprojektet. – Parlament  Europejski ponownie wyraził swoje poparcie dla programu Galileo. Europaparlamentet har […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #155

Czy młodzież jeździ w Szwecji komunikacją miejską za darmo? Dlaczego w Szwecji zamyka się tyle bibliotek? I czy stan zdrowia psychicznego człowieka można wyczytać z krwi? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza […]

Czytaj więcej

Quiz #156 Ogarniamy falska vänner! #2

Czy przyprawiliśmy Was już o mętlik w głowie kolejną porcją fałszywych przyjaciół w szwedzkim? Macie ochotę powtórzyć, co tak naprawdę znaczy po szwedzku kind, smäll, kiss, dricks i hugga? Zapraszamy na quiz!

Czytaj więcej

Ogarniamy falska vänner #2!

Witajcie w drugiej części serii o fałszywych przyjaciołach – słówkach, które brzmią i wyglądają łudząco podobnie do wyrazów znanych nam z innych języków, ale znaczą coś kompletnie innego. Omówiliśmy poprzednio takie słówka, jak slut, fart, czy bra. Dziś przychodzę do Was z nową porcją słów wywołujących zabawne nieporozumienia. Być może uratuję Was od epickiego faux […]

Czytaj więcej