Blog

Autor: Ania Kicka

Data dodania: 20 sierpnia, 2020

Rozgrzany owsianką, czyli szwedzki slang z Alexandrem Skarsgårdem #2

Tjena! Läget? 😉 Dziś kontynuujemy naukę potocznych wyrażeń i slangu, a naszym nauczycielem będzie Alexander Skarsgård! Ciekawe, ile z tych słów kojarzyliście już wcześniej, a ile z nich znacie z innych moich wpisów o szwedzkim : ) Vi kör!

Zaczynamy od piosenek, które zapewne kojarzycie, jeśli zdarzyło się Wam kiedyś pić ze Szwedami coś wysokoprocentowego. Helan går, sjung hopp farellallan lallan lej i tego typu sympatyczne melodie, śpiewane przed wypiciem sznapsu (Aquavit), to snapsvisor. Od snaps – sznaps i visa (en visa, 2 visor) – piosenka. Helan går jest najpopularniejszą sznapsową przyśpiewką, choć nie jedyną. Snapsvisor są krótkie, proste i łatwe do nauczenia się, a śpiewa się je w całej Skandynawii. Szwedzkojęzyczni Finowie również od nich nie stronią 😊 Pozostając w biesiadnym klimacie:

Sup dig snygg! Dosłownie ”upij się na przystojnego/piękną”. Jeśli ktoś miał zły dzień i potrzebuje relaksu, możemy mu zaproponować pójście do pubu i powiedzieć właśnie sup dig snygg, żeby poprawić komuś humor. Zrobiliście tak kiedyś?

– Jag har haft en riktig dålig dag.

– Sup dig snygg!

– Miałem naprawdę zły dzień.

– Upij się na ciacho!

Kolejnym słowem związanym z piciem, ale już nie alkoholu, to zapewne znana Wam dobrze fika, którą opisywałam już wcześniej. Ska vi ta en fika? Pójdziemy na kawę?

Sockergris to urocze słowo, dosłownie znaczące świnię cukrową. Czyli kogoś, kto ma bzika na punkcie słodyczy ; ) Min pappa är en riktig sockergris. Mój tata ma bzika na punkcie słodyczy. Och du? Är du en sockergris? Pamiętajcie o rodzajniku en, bo jeśli go nie wstawicie, to tak, jakbyście nazywali kogoś DOSŁOWNIE cukrową świnią. Tak samo powiemy np. du är en ängel, czyli jesteś aniołem, ale nie dosłownie. Porównajcie to z du är programmerare bez rodzajnika. Niby taka subtelna różnica, ale zupełnie nam zmienia wydźwięk zdania 😉

Dra mig baklänges – dosłownie „pociągnij mnie do tyłu”. Jeżeli zdziwią nas czyjeś słowa, możemy wyrazić to zdziwienie słowami „Men vad?! Vad säger du?! Dra mig baklänges!”, czyli mniej więcej ”Ale że co? Co ty mówisz? Weź, przestań!”.

Het på gröten będzie znaczyło mniej więcej ”rozgrzany owsianką”, czyli natrętny, narzucający się, zbyt szybki. Jeżeli np. idziemy z kimś na randkę i ten ktoś chce zbyt dużo zbyt szybko i wprawia nas w dyskomfort, możemy powiedzieć „Han/hon var lite het på gröten”. Nasze „w gorącej wodzie kąpany”.

Dochodzimy do mojego absolutnego faworyta: Du har satt din sista potatis! Opisywałam już to wyrażenie w innym wpisie, do którego Was odsyłam, tu natomiast krótko wytłumaczę: dosłownie „posadziłeś swojego ostatniego ziemniaka!”, to ni mniej ni więcej, jak „miarka się przebrała!”. Nie wiem, jak Wy, ale ja jestem w du har satt din sista potatis zakochana.

W tym samym wpisie, do którego Was właśnie odesłałam, pojawiło się też wyrażenie ana ugglor i mossen, czyli dosłownie wyczuwać sowy na bagnie. Zajrzyjcie do wpisu o śmiesznych szwedzkich powiedzeniach, jeśli chcecie przeczytać trochę więcej na ten temat, a dla pozostałych zostawię to: coś nam śmierdzi, coś jest nie tak.

Kolejne opisane już przeze mnie super szwedzkie słowo to lagom, czyli nie za dużo, nie za mało, a w sam raz. Słowo opisuje rzeczywistość, w której Szwedzi się ponoć najlepiej odnajdują.

Ingen fara på taket – zero zagrożenia na dachu, czyli luz, nie przejmuj się, wszystko jest ok.

För allt smör i Småland – za całe masło w Småland. Szwedzki region Småland słynie z produkcji masła, a że Szwedzi masło uwielbiają, to powiedzenie jag skulle inte göra det för allt smör i Småland, jest niezwykle mocne. Nie zrobię tego nawet za wszystkie masło w Småland. Naszym odpowiednikiem byłoby „nie zrobię tego za żadne skarby” albo „nie zrobię tego za Chiny”… i tu Was zostawię, bo muszę sprawdzić etymologię tego w sumie niezwykłego powiedzenia w języku polskim.

Jutro widzimy się w quizie, mam nadzieję, że nauczyliście się czegoś nowego i że zajrzycie do moich poprzednich wpisów związanych z tematem. Jeśli ominęliście część pierwszą szwedzkiego slangu – ingen fara på taket! Podaję Wam link do szwedzkiego slangu z Alicią Vikander 😊 Tymczasem!

Tekst: Anna Hamanowicz

Pozostałe posty

Halo Szwecja! #117

Jakie nowe słowo na urlop zadomowiło się w języku szwedzkim na dobre? Gdzie w tym roku odbywała się w Szwecji międzynarodowa konferencja dotycząca zombi? I jaką nową wystawę proponuje Historiska Museet? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia […]

Czytaj więcej

Quiz #118 Ogarniamy przygotowanie pytt i panny!

Wasze wczorajsze reakcje na fb i instagramie dowodzą, że z pytt i panną trafiliśmy w 10! Przepis już znacie, teraz czas na powtórkę słownictwa! Zapraszamy na kulinarny quiz!

Czytaj więcej

Gotuj z Humlą #4 Laga pytt i panna!

Na fanpage’u Humli ponownie zagościł sprzęt kuchenny, co może oznaczać dla bloga tylko jedno – powrót naszej serii o gotowaniu (i powtarzaniu trybu rozkazującego)! Dziś zajmiemy się ikonicznym szwedzkim daniem, którego nazwa często na początku nauki języka wywołuje uśmiech – pytt i panna (lub pyttipanna).Tę prostą w przygotowaniu potrawkę z patelni zwykle przyrządza się z […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #116

Czy migrena wśród szwedzkiej młodzieży jest częsta? Gdzie odbywa się jeden z najmniejszych festiwali filmowych w Szwecji? Jakiego mniejszościowego języka nie słychać w edukacji w szwedzkich szkołach? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście […]

Czytaj więcej

Quiz #117 Ogarniamy bardzo szwedzkie słówka#7!

Na instagramie zastanawialiśmy się wczoraj nad tym czym jest pålägg, a w najnowszym wpisie o bardzo szwedzkich słówkach znajdziecie też pozostałe perełki, które wybrała dla Was nasza lektorka Anna Hamanowicz. Wiecie, co to barnasinne i bildrulle? Macie ochotę sprawdzić się w naszym quizie? No to zaczynamy!

Czytaj więcej

Bardzo szwedzkie słowa #7

Hejsan! Wracam do Was dziś z kolejnymi szwedzkimi słówkami, których nie przetłumaczymy jednym słowem na polski. Poznamy pięć słów z różnych dziedzin, którymi na pewno zadziwicie Waszych szwedzkich znajomych. Zaczynamy! 1. Köttrymd Köttrymd oznacza dosłownie “mięsna przestrzeń”. Pewnie Was nie zaskoczę pisząc, że nie chodzi tu o dział mięsny w sklepie czy rzeźnię. Mała podpowiedź: […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #115

Kto został nowym szwedzkim mistrzem szachów? Czy nowy film z Alicią Vikander zgarnie nagrodę w Cannes? I jak Szwecja przygotowuje się na wypadek powodzi? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #116 Ogarniamy synonimy! #7

Z czym kojarzy Wam się słówko förtära? A försprång? Czy czy försprång może być motbjudande? Dziś trenujemy te trudniejsze synonimy do łatwiejszych słówek! Zrób quiz i potrenuj z nami!

Czytaj więcej

Jak to powiedzieć inaczej? #7

Hejsan! To już nasze siódme spotkanie z synonimami w języku szwedzkim, skierowane głównie do średniozaawansowanych. Ale, oczywiście, wszyscy są tu mile widziani😊) Czeka na nas dziś siedem różnych słów i ich najlepsze zamienniki. Gotowi na wzbogacenie Waszego słownictwa i trening dla szarych komórek? Zaczynamy! 1. Här finns inget att FÖRTÄRA. – Nie ma tu niczego […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #114

Jak wygląda nowy rząd w Szwecji? Jak tworzyć sztukę dla ptaków, owadów i insektów? I kto dba o bezpieczne sceny sesu na szwedzkich planach filmowych? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym […]

Czytaj więcej

Quiz #115 Ogarniamy ten rzeczownik!

Jak już pewnie zauważyliście z okazji premiery naszego gramatycznego kursu online Ogarnij ten rzeczownik! w tym tygodniu wyjątkowo mocno skupiamy się na rzeczowniku właśnie. I to on jest bohaterem quizu, który przygotowała dla Was nasza lektorka Ania. To jak, macie ochotę zmierzyć się z formami nieokreślonymi i określonymi, liczbą pojedynczą i mnoga, a może nawet […]

Czytaj więcej

Ogarniamy wyrażenia z till …s!

Jednymi z pierwszych rzeczy, jakie zauważymy rozpoczynając naukę szwedzkiego, są rodzajniki i brak przypadków gramatycznych. W języku polskim jesteśmy przyzwyczajeni do celownika, dopełniacza i innych umilaczy życia, i nagle zderzamy się w językiem, w którym w zasadzie istnieje mianownik i pewnego rodzaju dopełniacz. Chodzi o dzierżawczą końcówkę -s, np. Annas hus (dom Anny). Szwedzki może […]

Czytaj więcej