Blog

Autor: Ania Kicka

Data dodania: 18 września, 2019

Nie taki diabeł straszny, jak go malują! Czyli jak oswoić partikelverb? #4 TA

Hejsan! Stęskniliście się za partikelverb? To świetnie się składa, bo dziś przychodzimy do Was z kolejną, czwartą już częścią naszej serii na temat tych dość problematycznych, aż niezwykle ważnych czasowników 😊 Dziś na warsztat bierzemy czasownik ta, który oznacza właśnie brać, wziąć. Ale – jak zaraz się przekonamy – może też znaczyć wiele innych, o wiele mniej oczywistych rzeczy. Vi kör! : )

Zaczynamy od prostszych wyrażeń:

Min mamma tog mig alltid i handen när vi skulle gå över gatan.  Moja mama zawsze brała mnie za rękę, gdy mieliśmy przejść przez ulicę.

Min vän tar alltid bilen till jobbet, medan jag åker buss. – Mój przyjaciel zawsze bierze samochód do pracy (jedzie samochodem), podczas gdy ja jadę autobusem.

Det tar tjugo minuter att promenera till stan.- Spacer do miasta zajmuje 20 minut.

Gotowi na nasze ulubione schody, czyli małe, niewinne słówka, zwane partykułami? : ))

Takie na przykład ta ut dosłownie przetłumaczylibyśmy jako „wyjąć”. Ale nie tylko!

Jag tog ut alla mina pengar när jag skulle resa till Japan.- Wybrałam/wypłaciłam wszystkie pieniądze (z banku), kiedy miałam jechać do Japonii.

Banken tar ut en avgift för varje check.- Bank pobiera opłatę za każdy czek.

Min lärare ha tagit ut de bästa elever som ska representera vår skola på konferensen.- Mój nauczyciel wyznaczył/wybrał najlepszych uczniów, którzy będą reprezentować szkołę na konferencji.

ta vid – przejąć po kimś pałeczkę

Jag kan ta vid, jag ser att du är jättetrött. – Mogę przejąć od ciebie pracę, widzę, że jesteś bardzo zmęczona.

ta över – przejąć

Daniel ska ta över firman när hans mamma pensioneras.- Daniel przejmie firmę, gdy jego mama przejdzie na emeryturę.

ta tillbaka – wycofać (produkcję, ale też zdanie)

Tryckeriet tog tillbaka den nya boken, för det var något fel med omslaget.- Drukarnia wycofała nową książkę, bo coś było nie tak z okładką.

Jag tar tillbaka alla elaka saker som jag sagt om honom; han är en så kul människa!- Cofam wszystkie złe rzeczy, które o nim powiedziałam; on jest takim fajnym człowiekiem!

ta ur – wybić coś komuś z głowy

Emil tror att han kan komma hit när som helst, men jag ska ta det ur honom – han är ju mitt ex, jag vill inte se honom längre!- Emilowi się wydaje, że może przyjść obojętnie kiedy, ale wybiję mu to z głowy – jest przecież moim byłym, nie chcę go więcej widzieć!

ta upp – podjąć, podnieść

Den här författaren tar alltid upp viktiga och intressanta ämnen i sina böcker.- Ten pisarz zawsze podejmuje ważne i ciekawe tematy w swoich książkach.

Det är bara att ta upp fjärrkontrollen och trycka på de rätta knapparna!- Wystarczy tylko podnieść pilota i wcisnąć odpowiednie guziki!

ta i – wysilić się, używać ostrych słów, przesadzać

Om vi vill lyfta bokhyllan, måste vi ta i ordentligt!- Jeśli chcemy podnieść regał, to musimy się wysilić!

Jag var så arg att jag tog i när han ringde mig igen.- Byłam taka zła, że nie szczędziłam ostrych słów, gdy znowu do mnie zadzwonił.

Tycker du inte att du tar i lite för mycket? Du reagerar så starkt på allt som jag säger.- Nie uważasz, że trochę przesadzasz? Reagujesz tak silnie na wszystko, co mówię.

ta igen sig – odpocząć

Jag ser fram emot att ta igen mig under semestern!- Nie mogę się doczekać wypoczynku na urlopie!

Warto też zwrócić uwagę na to, że przy zwrotnych partikelverb, czyli tych które mają sig  ogromne znaczenie ma to, w jakiej kolejności wyrazy znajdują się we frazie, czy po czasowniku najpierw występuje sig, a potem patrykuła, czy na odwrót. Bo to zasadniczo zmienia znaczenie !

ta till sig (rozumieć, przyjmować do wiadomości) vs. ta sig till (robić):

Du tar inte till dig något av vad jag säger!- Nie rozumiesz/nie przyjmujesz do siebie niczego, co ci mówię!

ALE!

Vad ska barnen ta sig till utan datorn?- Co dzieci zrobią bez komputera?

No, to teraz my Wam pozwalamy ta igen er po tej dawce wiedzy 😀 Znacie inne wyrażenia z ta? Dajcie nam znać w komentarzach! Widzimy się jutro w naszym cotygodniowym quizie! 😀

Tekst: Anna Hamanowicz

Pozostałe posty

Halo Szwecja! #117

Jakie nowe słowo na urlop zadomowiło się w języku szwedzkim na dobre? Gdzie w tym roku odbywała się w Szwecji międzynarodowa konferencja dotycząca zombi? I jaką nową wystawę proponuje Historiska Museet? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia […]

Czytaj więcej

Quiz #118 Ogarniamy przygotowanie pytt i panny!

Wasze wczorajsze reakcje na fb i instagramie dowodzą, że z pytt i panną trafiliśmy w 10! Przepis już znacie, teraz czas na powtórkę słownictwa! Zapraszamy na kulinarny quiz!

Czytaj więcej

Gotuj z Humlą #4 Laga pytt i panna!

Na fanpage’u Humli ponownie zagościł sprzęt kuchenny, co może oznaczać dla bloga tylko jedno – powrót naszej serii o gotowaniu (i powtarzaniu trybu rozkazującego)! Dziś zajmiemy się ikonicznym szwedzkim daniem, którego nazwa często na początku nauki języka wywołuje uśmiech – pytt i panna (lub pyttipanna).Tę prostą w przygotowaniu potrawkę z patelni zwykle przyrządza się z […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #116

Czy migrena wśród szwedzkiej młodzieży jest częsta? Gdzie odbywa się jeden z najmniejszych festiwali filmowych w Szwecji? Jakiego mniejszościowego języka nie słychać w edukacji w szwedzkich szkołach? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście […]

Czytaj więcej

Quiz #117 Ogarniamy bardzo szwedzkie słówka#7!

Na instagramie zastanawialiśmy się wczoraj nad tym czym jest pålägg, a w najnowszym wpisie o bardzo szwedzkich słówkach znajdziecie też pozostałe perełki, które wybrała dla Was nasza lektorka Anna Hamanowicz. Wiecie, co to barnasinne i bildrulle? Macie ochotę sprawdzić się w naszym quizie? No to zaczynamy!

Czytaj więcej

Bardzo szwedzkie słowa #7

Hejsan! Wracam do Was dziś z kolejnymi szwedzkimi słówkami, których nie przetłumaczymy jednym słowem na polski. Poznamy pięć słów z różnych dziedzin, którymi na pewno zadziwicie Waszych szwedzkich znajomych. Zaczynamy! 1. Köttrymd Köttrymd oznacza dosłownie “mięsna przestrzeń”. Pewnie Was nie zaskoczę pisząc, że nie chodzi tu o dział mięsny w sklepie czy rzeźnię. Mała podpowiedź: […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #115

Kto został nowym szwedzkim mistrzem szachów? Czy nowy film z Alicią Vikander zgarnie nagrodę w Cannes? I jak Szwecja przygotowuje się na wypadek powodzi? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #116 Ogarniamy synonimy! #7

Z czym kojarzy Wam się słówko förtära? A försprång? Czy czy försprång może być motbjudande? Dziś trenujemy te trudniejsze synonimy do łatwiejszych słówek! Zrób quiz i potrenuj z nami!

Czytaj więcej

Jak to powiedzieć inaczej? #7

Hejsan! To już nasze siódme spotkanie z synonimami w języku szwedzkim, skierowane głównie do średniozaawansowanych. Ale, oczywiście, wszyscy są tu mile widziani😊) Czeka na nas dziś siedem różnych słów i ich najlepsze zamienniki. Gotowi na wzbogacenie Waszego słownictwa i trening dla szarych komórek? Zaczynamy! 1. Här finns inget att FÖRTÄRA. – Nie ma tu niczego […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #114

Jak wygląda nowy rząd w Szwecji? Jak tworzyć sztukę dla ptaków, owadów i insektów? I kto dba o bezpieczne sceny sesu na szwedzkich planach filmowych? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym […]

Czytaj więcej

Quiz #115 Ogarniamy ten rzeczownik!

Jak już pewnie zauważyliście z okazji premiery naszego gramatycznego kursu online Ogarnij ten rzeczownik! w tym tygodniu wyjątkowo mocno skupiamy się na rzeczowniku właśnie. I to on jest bohaterem quizu, który przygotowała dla Was nasza lektorka Ania. To jak, macie ochotę zmierzyć się z formami nieokreślonymi i określonymi, liczbą pojedynczą i mnoga, a może nawet […]

Czytaj więcej

Ogarniamy wyrażenia z till …s!

Jednymi z pierwszych rzeczy, jakie zauważymy rozpoczynając naukę szwedzkiego, są rodzajniki i brak przypadków gramatycznych. W języku polskim jesteśmy przyzwyczajeni do celownika, dopełniacza i innych umilaczy życia, i nagle zderzamy się w językiem, w którym w zasadzie istnieje mianownik i pewnego rodzaju dopełniacz. Chodzi o dzierżawczą końcówkę -s, np. Annas hus (dom Anny). Szwedzki może […]

Czytaj więcej