Blog

Autor: Ania Kicka

Data dodania: 7 października, 2020

Jak to powiedzieć inaczej? #4

Hejsan! Jesień już na poważnie do nas przyszła i ciężko się do czegokolwiek zmotywować. Ale może w przerwie między jedną fiką, a drugą, znajdziecie chwilę na Wasz ulubiony język? 😊 Dzisiaj wracamy do synonimów w nieco luźniejszym wpisie z krótszymi zdaniami. Tak, żeby nas nie przeciążyć w te chłodne, deszczowe dni. Zaczynamy!

1. Han har FÖRTROENDE för mig. – On ma dla mnie (wobec mnie) zaufanie.

Han LITAR PÅ mig. – On mi ufa.

Jak widzicie oba zdania znaczą w zasadzie to samo, ale w pierwszym używamy rzeczownika, a w drugim czasownika. Zawsze pamiętajcie, jaką częścią mowy jest dane słowo, bo od tego zależy, czy nie musimy jakoś zmodyfikować zdania (np. dodać „har” w pierwszym zdaniu).

2. De BEVITTNADE händelsen. – Oni poświadczyli zdarzenie/ byli świadkami zdarzenia.

BEVITTNA ściśle wiąże się ze słowem VITTNE:

De var VITTNEN till händelsen. – Oni byli świadkami wydarzenia.

Ważne jest to, że VITTNE to jedno z nielicznych szwedzkich słów, opisujących ludzi, które ma rodzaj ETT. Innymi takimi słowami są  np. ETT OFFER (ofiara), ETT BARN (dziecko), ETT SYSKON (rodzeństwo). Słowo VITTNE możemy też zastąpić bardziej ogólnym:

De var ÅSKÅDARE till händelsen. – Oni byli widzami wydarzenia.

Słowo to jest na tyle ogólne, że możemy je użyć, aby opisać widownię w kinie, teatrze, na koncercie. W skrócie: ÅSKÅDARE to po prostu ktoś, kto coś widzi/ogląda (SKÅDAR).

3. Vad vill du UPPNÅ? – Co chcesz osiągnąć?

Być może kojarzycie słowo , które znaczy ”dosięgnąć”. Możemy go jednak też używać w bardziej metaforycznym znaczeniu, np. Jag vill NÅ mitt mål. Chcę osiągnąć mój cel. UPPNÅ i będą więc czasem działać jak synonimy.

Vad EFTERSTRÄVAR DU? – Do czego dążysz?

Vad STRÄVAR du EFTER? – Do czego dążysz/za czym podążasz?

Jak widzicie, obie konstrukcje składają się w zasadzie z tych samych słów, z tym że raz są złączone z czasownikiem, a raz nie. Oba te czasowniki różnią się w zasadzie tylko budową. Jeżeli chcielibyśmy powiedzieć „dążę do dobrej pracy”, to użylibyśmy ich w ten sposób:

Jag EFTERSTRÄVAR ett bra jobb / att ha ett bra jobb.

Jag STRÄVAR EFTER ett bra jobb / att ha ett bra jobb.

4. De har flera PRIVILEGIER (ETT PRIVILEGIUM). – Mają wiele przywilejów.

A to dopiero dziwne słowo! PRIVILEGIUM nie brzmi nawet jak szwedzkie słowo. Brzmi tak jakoś… łacińsko? W szwedzkim mamy niewiele słów z końcówką –UM, ale większość z nich obowiązuje prosta zasada: te słowa mają rodzaj ETT, a w liczbie mnogiej –UM zamienia się w –ER. Stąd np. ETT MUSEUMMUSEER, ETT GYMNASIUMGYMNASIER, czy właśnie ETT PRILIVEGIUMPRIVILEGIER. Już nie takie straszne, prawda? 😊 Ale wróćmy do synonimów.

De har flera FÖRMÅNER. – Oni mają wiele przywilejów/korzyści.

De har stor NYTTA (av det). – Oni mają dużą korzyść (z tego).

5. Han är FÖRTVIVLAD. – On jest zrozpaczony.

W liczbie mnogiej – FÖRTVIVLADE, jeśli nie wiecie czemu, odświeżcie sobie mój wpis o perfekt particip 😊

Han är DJUPT OLYCKLIG. – On jest głęboko nieszczęśliwy.

6. Jag ska ÖVERVÄGA ditt förslag. – Rozważę/rozpatrzę twoją propozycję.

Jag ska TÄNKA IGENOM ditt förslag noga. – Przemyślę dokładnie twoją propozycję.

Ok, to teraz przerwa na fikę 😊 Uczcie się pilnie i koniecznie zajrzyjcie jutro do naszego quizu i podzielcie się swoim wynikiem! Tymczasem!

Tekst: Anna Hamanowicz

Pozostałe posty

Halo Szwecja! #117

Jakie nowe słowo na urlop zadomowiło się w języku szwedzkim na dobre? Gdzie w tym roku odbywała się w Szwecji międzynarodowa konferencja dotycząca zombi? I jaką nową wystawę proponuje Historiska Museet? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia […]

Czytaj więcej

Quiz #118 Ogarniamy przygotowanie pytt i panny!

Wasze wczorajsze reakcje na fb i instagramie dowodzą, że z pytt i panną trafiliśmy w 10! Przepis już znacie, teraz czas na powtórkę słownictwa! Zapraszamy na kulinarny quiz!

Czytaj więcej

Gotuj z Humlą #4 Laga pytt i panna!

Na fanpage’u Humli ponownie zagościł sprzęt kuchenny, co może oznaczać dla bloga tylko jedno – powrót naszej serii o gotowaniu (i powtarzaniu trybu rozkazującego)! Dziś zajmiemy się ikonicznym szwedzkim daniem, którego nazwa często na początku nauki języka wywołuje uśmiech – pytt i panna (lub pyttipanna).Tę prostą w przygotowaniu potrawkę z patelni zwykle przyrządza się z […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #116

Czy migrena wśród szwedzkiej młodzieży jest częsta? Gdzie odbywa się jeden z najmniejszych festiwali filmowych w Szwecji? Jakiego mniejszościowego języka nie słychać w edukacji w szwedzkich szkołach? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście […]

Czytaj więcej

Quiz #117 Ogarniamy bardzo szwedzkie słówka#7!

Na instagramie zastanawialiśmy się wczoraj nad tym czym jest pålägg, a w najnowszym wpisie o bardzo szwedzkich słówkach znajdziecie też pozostałe perełki, które wybrała dla Was nasza lektorka Anna Hamanowicz. Wiecie, co to barnasinne i bildrulle? Macie ochotę sprawdzić się w naszym quizie? No to zaczynamy!

Czytaj więcej

Bardzo szwedzkie słowa #7

Hejsan! Wracam do Was dziś z kolejnymi szwedzkimi słówkami, których nie przetłumaczymy jednym słowem na polski. Poznamy pięć słów z różnych dziedzin, którymi na pewno zadziwicie Waszych szwedzkich znajomych. Zaczynamy! 1. Köttrymd Köttrymd oznacza dosłownie “mięsna przestrzeń”. Pewnie Was nie zaskoczę pisząc, że nie chodzi tu o dział mięsny w sklepie czy rzeźnię. Mała podpowiedź: […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #115

Kto został nowym szwedzkim mistrzem szachów? Czy nowy film z Alicią Vikander zgarnie nagrodę w Cannes? I jak Szwecja przygotowuje się na wypadek powodzi? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #116 Ogarniamy synonimy! #7

Z czym kojarzy Wam się słówko förtära? A försprång? Czy czy försprång może być motbjudande? Dziś trenujemy te trudniejsze synonimy do łatwiejszych słówek! Zrób quiz i potrenuj z nami!

Czytaj więcej

Jak to powiedzieć inaczej? #7

Hejsan! To już nasze siódme spotkanie z synonimami w języku szwedzkim, skierowane głównie do średniozaawansowanych. Ale, oczywiście, wszyscy są tu mile widziani😊) Czeka na nas dziś siedem różnych słów i ich najlepsze zamienniki. Gotowi na wzbogacenie Waszego słownictwa i trening dla szarych komórek? Zaczynamy! 1. Här finns inget att FÖRTÄRA. – Nie ma tu niczego […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #114

Jak wygląda nowy rząd w Szwecji? Jak tworzyć sztukę dla ptaków, owadów i insektów? I kto dba o bezpieczne sceny sesu na szwedzkich planach filmowych? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym […]

Czytaj więcej

Quiz #115 Ogarniamy ten rzeczownik!

Jak już pewnie zauważyliście z okazji premiery naszego gramatycznego kursu online Ogarnij ten rzeczownik! w tym tygodniu wyjątkowo mocno skupiamy się na rzeczowniku właśnie. I to on jest bohaterem quizu, który przygotowała dla Was nasza lektorka Ania. To jak, macie ochotę zmierzyć się z formami nieokreślonymi i określonymi, liczbą pojedynczą i mnoga, a może nawet […]

Czytaj więcej

Ogarniamy wyrażenia z till …s!

Jednymi z pierwszych rzeczy, jakie zauważymy rozpoczynając naukę szwedzkiego, są rodzajniki i brak przypadków gramatycznych. W języku polskim jesteśmy przyzwyczajeni do celownika, dopełniacza i innych umilaczy życia, i nagle zderzamy się w językiem, w którym w zasadzie istnieje mianownik i pewnego rodzaju dopełniacz. Chodzi o dzierżawczą końcówkę -s, np. Annas hus (dom Anny). Szwedzki może […]

Czytaj więcej