Blog

Autor: Ania Kicka

Data dodania: 16 października, 2019

Jadę, jadę, jadę! A może jednak idę? Ogarniamy går, åker i kör!

To tak, jag åker bil, jadę samochodem, ok. No to wtedy bilen åker… Co? Jak to, dlaczego nie åker, dlaczego bilen går? Przecież samochód jedzie? Co tu się dzieje? Bez paniki, przychodzimy Wam dziś z pomocą, żeby raz na zawsze rozwiać wątpliwości co do użycia går, åker i kör!

Zaczynamy od går.

GÅR

Dosłownie tłumaczymy je jako ”iść”, to znaczenie zapewne znacie. Wykorzystamy je w następujących zdaniach:

Min syster kunde gå när hon var sju månader.

Moja siostra umiała chodzić, gdy miała siedem miesięcy.

Cyklar du till jobbet eller går du?

Jeździsz na rowerze do pracy, czy idziesz (spacerujesz)?

Te zdania są dość oczywiste. Co natomiast zrobić z następującym fantem:

Måste du åka redan? Ja, min buss går om fem minuter.

Musisz już jechać? Tak, mój autobus odjeżdża za pięć minut.

Dlaczego w drugim zdaniu nie powiemy åker? A to dlatego, że w przypadku podobnego dylematu musimy się zastanowić, kto jest podmiotem i dla kogo ta czynność jazdy jest naturalna. Już tłumaczę.

Dla człowieka naturalnym sposobem poruszania się jest chód. Tak więc jag går snabbt – szybko chodzę.

Dla autobusu, pociągu, tramwaju, samolotu, łodzi, etc., ich sposób przemieszczania się – jazda, lot, płynięcie – też jest naturalny. Stąd też flyget/bussen/tåget/färjan/spårvagnen/bilen går! Tak więc kojarzmy går z naturalnym sposobem przemieszczania się dla podmiotu.

Flyget går klockan sju på kvällen.

Samolot odlatuje o siódmej wieczorem.

Färjan till Helsingfors går om femton minuter, vi måste skynda oss!

Prom do Helsinek odpływa za piętnaście minut, musimy się pospieszyć!

ÅKER

To już nienaturalny sposób przemieszczania się, czyli np. przy użyciu maszyny czy pojazdu.

Åker du bil eller buss till jobbet?

Jedziesz samochodem czy autobusem do pracy?

Jag åker båt till jobbet; jag jobbar på ett hotell som ligger på en ö.

Płynę łodzią do pracy; pracuję w hotelu, który leży na wyspie.

Min kusin bor i USA, så jag brukar åka dit och besöka henne vartannat år.

Moja kuzynka mieszka w USA, więc zwykle latam tam i odwiedzam ją co drugi rok.

Min pappa åker bill till och med när han vill handla i butiken. Jag föredrar att gå och få lite motion.

Mój tata jeździ samochodem nawet, gdy chce zrobić małe zakupy. Ja wolę się przejść i trochę poruszać.

Częstym błędem jest ”jag går till Spanien på semester”. Mówię wtedy zawsze, że tak powiemy tylko, jeśli serio chcemy przemierzyć jakiś znaczny dystans pieszo, np. idąc na pielgrzymkę.

Vart vill du åka på semester? Jag vill åka till Spanien! Jag drömmer om att gå hela den spanska pilgrimsleden från Pyrenéerna till Santiago de Compostela.

Dokąd chcesz jechać na urlop? Chcę pojechać do Hiszpanii! Marzę o tym, żeby przejść cały hiszpański szlak pielgrzymkowy od Pirenejów, aż do Santiago de Compostela.

Min mamma har gått från Gdansk till Czestochowa två gånger.

Moja mama dwa razy przeszła od Gdańska do Częstochowy.

KÖR

To jak w tym układzie wypada kör? Jest chyba najmniej problematycznym z trzech omawianych dziś czasowników, gdyż oznacza prowadzić samochód (czy też jechać, ale pod warunkiem, że podmiot jest kierowcą), albo podwozić gdzieś kogoś.

Annika kör en Volvo och gillar inte att köra Jonas Toyota.

Annika prowadzi Volvo i nie lubi powadzić Toyoty Jonasa.

Mina föräldrar körde mig till flygplatsen.

Moi rodzice podwieźli mnie na lotnisko.

Kan du köra mig till stationen? Annars hinner jag inte till universitetet!

Możesz mnie podwieźć na stację? W innym przypadku nie zdążę na uniwerek! (UWAGA! Nie powiemy „kan du åka mig till stationen?”)

Emil älskar att köra taxi, men han gillar inte att köra på nätterna.

Emil kocha prowadzić taksówkę, ale nie lubi jeździć w nocy.

UWAGA! Emil älskar att åka taxi, men han gillar inte att åka på nätterna. – Emil kocha jeździć taksówką, ale nie lubi jeździć w nocy. W tym zdaniu Emil może być po prostu pasażerem taksówki, natomiast w zdaniu z kör jest kierowcą.

Mamy nadzieję, że rozjaśniliśmy Wam temat 😀 Macie jeszcze jakieś pytania, albo przykłady? Åker ni bil till jobbet eller går ni? Arbetar ni hemifrån? Går ni fortfarande till skolan eller universitetet? Kör ni Volvo? 😀 Berätta! A w czwartek widzimy się w quizie z dzisiejszego tematu!

Tekst: Anna Hamanowicz

Pozostałe posty

Halo Szwecja! #158

Jakich zawodów potrzeba w Szwecji więcej? Czy reklamy na platformach streamingowych mają szansę przetrwać? Jakie badania nad spektrum autyzmu prowadzone są w Karolinska Institutet? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #159 Ogarnij idiomy z Humlą! #1

Nigdy w życiu! To puste słowa! Białe kłamstwo, ściany mają uszy – wiesz, jak te idiomy brzmią po szwedzku? Masz ochotę sprawdzić się w naszym quizie? Zaczynamy!

Czytaj więcej

Ogarnij idiomy z Humlą! #1

Hej! Dostałam od kogoś z Was komentarz z prośbą o wpis na temat idiomów. Zanim osoby początkujące wyłączą bloga, ważna sprawa – idiomy są bardzo ważną częścią nauki języka na wyższym poziomie, świadczą o naszej płynności językowej i obeznaniu w kulturze. Ale nie oznacza to, że zaczynając naukę szwedzkiego powinniśmy idiomów unikać! Zwłaszcza, gdy macie […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #157

Czy Szwecja wstąpi do NATO? Jak możesz zaoszczędzić na śniadaniu? Czy przeskakiwanie między językami u nowo przybyłych do Szwecji dzieci to zaleta, czy wada? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza samym zdobywaniem […]

Czytaj więcej

Quiz #158 Ogarniamy słówka z piosenki ABBY Waterloo!

Waterloo – jag är besegrad, nu ger jag mig….! Czy z ABBĄ warto się uczyć nowych słówek? Oczywiście, że tak! Dziś mała powtórka ze słownictwa z Waterloo właśnie. Zaczynamy!

Czytaj więcej

Śpiewaj z Humlą! #4 – Waterloo

Hejsan! Witam gorąco wszystkich fanów śpiewania szwedzkich hitów pod prysznicem! Tak się składa, że jesteśmy w trakcie eurowizyjnego tygodnia, co jest idealnym pretekstem do wspomnienia pierwszej wygranej Szwecji. Chodzi oczywiście o zespół ABBA i ich kultowe Waterloo z 1974. I pewnie pomyślicie – chwila, przecież z tej piosenki nie nauczymy się szwedzkiego. Wręcz przeciwnie! ABBA […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #156

Kto będzie w tym roku reprezentował Szwecję na Eurowizji? Muzykę którego szwedzkiego zespołu wykorzysta opera w Malmö? I jak w łatwy sposób wyliczyć wpływ wakacyjnego wyjazdu na klimat?Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście […]

Czytaj więcej

Quiz #157 Ogarniamy, jak to powiedzieć inaczej?

URSINIG, NÖDVÄNDIG, URVAL, IGEN – wiesz już, jak to powiedzieć w inny sposób? Masz ochotę się sprawdzić? Zrób w takim razie quiz i sam/a się przekonaj! A jeśli wolisz jeszcze wcześniej powtórzyć słówka, to zapraszamy na nasz kolejny wpis o synonimach.

Czytaj więcej

Jak to powiedzieć inaczej? #11

Witajcie, miłośnicy synonimów, którzy chcą wzbogacić swoje zaawansowane słownictwo! Dziś już po raz jedenasty przedstawię Wam siedem być może nowych dla Was słów, oraz pasujące do nich synonimy. Przygotujcie więc coś do notowania, zaczynamy!  1. Europaparlamentet har ÅNYO uttryckt sitt stöd för Galileoprojektet. – Parlament  Europejski ponownie wyraził swoje poparcie dla programu Galileo. Europaparlamentet har […]

Czytaj więcej

Halo Szwecja! #155

Czy młodzież jeździ w Szwecji komunikacją miejską za darmo? Dlaczego w Szwecji zamyka się tyle bibliotek? I czy stan zdrowia psychicznego człowieka można wyczytać z krwi? Wszystko to w naszym najnowszym przeglądzie szwedzkich mediów. Tytuł każdego opisanego przez nas artykułu zawiera link z wiadomością w języku szwedzkim, oraz oznaczenie stopnia trudności tekstu, tak abyście poza […]

Czytaj więcej

Quiz #156 Ogarniamy falska vänner! #2

Czy przyprawiliśmy Was już o mętlik w głowie kolejną porcją fałszywych przyjaciół w szwedzkim? Macie ochotę powtórzyć, co tak naprawdę znaczy po szwedzku kind, smäll, kiss, dricks i hugga? Zapraszamy na quiz!

Czytaj więcej

Ogarniamy falska vänner #2!

Witajcie w drugiej części serii o fałszywych przyjaciołach – słówkach, które brzmią i wyglądają łudząco podobnie do wyrazów znanych nam z innych języków, ale znaczą coś kompletnie innego. Omówiliśmy poprzednio takie słówka, jak slut, fart, czy bra. Dziś przychodzę do Was z nową porcją słów wywołujących zabawne nieporozumienia. Być może uratuję Was od epickiego faux […]

Czytaj więcej